Kısa yanıt: üç ayrı başlık var ve üçü aynı kapıdan çıkmıyor. Alanın kullanımı için belediyeden tahsis ya da kiralama kararı, yolun trafiğe kapatılması için ayrı bir karar, işgal edilen metrekare için de harç gerekiyor. Yolu kapatma kararı büyükşehirlerde UKOME'den çıkıyor. Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliğinin 18 inci maddesi UKOME'yi, büyükşehir belediyesinin sınırları içinde kalan karayollarının bir kısmının veya tamamının yoldan faydalananların bir kısmına veya tamamına kapatılmasına karar vermekle görevli ve yetkili sayıyor. 5216 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi de büyükşehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkilerinin UKOME tarafından kullanıldığını, kararların büyükşehir belediye başkanının onayı ile yürürlüğe girdiğini yazıyor. Büyükşehir olmayan illerde aynı karar, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 12 nci maddesindeki il trafik komisyonundan çıkıyor ve vali onayıyla yürürlüğe giriyor. Harç tarafı da kanunla belli: 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanununun 52 nci maddesine göre yol, meydan, pazar, iskele, köprü gibi umuma ait yerlerden bir kısmının herhangi bir maksat için işgali işgal harcına tabi ve aynı madde izinsiz işgallerin mükellefiyeti kaldırmadığını söylüyor. İzinsiz kurulumda ceza da işliyor; Türkiye Belediyeler Birliğinin yayımladığı 2026 yılı tablosuna göre Kabahatler Kanununun 38 inci maddesindeki işgal cezası bu yıl 1.764 TL. Aşağıda yetkinin kimde olduğu, harcın nasıl hesaplandığı, koşu ve bisiklet turu gibi formatlarda kuralın neden değiştiği ve başvuru takviminin nasıl kurulacağı var.
Meydanda etkinlik için hangi izinler gerekiyor?
Üç ayrı başlık var ve üçü ayrı mercilerden çıkıyor. Birincisi alanın kendisi. Meydan, park, sahil şeridi ya da kapatılacak bir sokak, tasarrufu belediyede olan bir yer; 5393 sayılı Belediye Kanununun 15 inci maddesi belediyeye, mahallî müşterek nitelikteki hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde taşınmaz kiralamak, kiraya vermek ve tahsis etmek yetkisini veriyor. İkincisi trafik. Alan bir yolun üzerindeyse ya da kurulum trafiği etkileyecekse yolun kapatılmasına dair ayrı bir karar gerekiyor ve bu karar belediyenin tahsis yazısıyla gelmiyor. Üçüncüsü ödeme. İşgal edilen metrekare için 2464 sayılı Kanun kapsamında harç doğuyor, belediyenin kendi ücret tarifesinden alan kullanım bedeli de ayrıca çıkabiliyor. Kurumsal projelerde en sık yapılan hata üçünü tek dilekçeyle halledilecek bir iş sanmak. Tahsis yazısı yolu kapatma hakkı vermiyor, trafik izni de alanın kullanımını kapsamıyor.
Alan hangi belediyede: büyükşehir mi, ilçe mi?
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7 nci maddesinin (g) bendi çizgiyi çekiyor. Büyükşehir belediyesinin yetki alanındaki mahalleleri ilçe merkezine bağlayan yollar, meydan, bulvar, cadde ve ana yollar büyükşehirde. Aynı maddenin ilçe belediyelerini sayan fıkrası kalanı ilçeye bırakıyor: münhasıran büyükşehire verilen görevler ile o fıkrada sayılanlar dışındaki işleri ilçe belediyesi yürütüyor. Pratik karşılığı şu. Kent meydanındaki lansman için büyükşehirle, iki bina arasındaki bir sokağın kapatılacağı açılış için ilçe belediyesiyle başlıyorsunuz, çoğu projede ikisiyle birden. Karar mercii de ayrı. 5393 sayılı Kanunun 18 inci maddesine göre taşınmazın tahsisine ve üç yıldan fazla kiralanmasına belediye meclisi karar veriyor, 34 üncü maddeye göre süresi üç yılı geçmeyen kiralamalara encümen karar veriyor. Ücret tarafında da meclis yetkili; 18 inci madde, kanunlarda vergi, resim, harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı hizmetler için uygulanacak ücret tarifesini belirlemeyi meclise bırakıyor. Başvurudan önce ilgili belediyenin yürürlükteki ücret tarifesini indirin; alan kullanım kalemi orada yazar.
Yolu kim kapatır: UKOME mi, il trafik komisyonu mu?
Büyükşehirlerde yanıt UKOME. Büyükşehir Belediyeleri Koordinasyon Merkezleri Yönetmeliğinin 18 inci maddesi UKOME'yi, büyükşehir belediyesinin sınırları içinde kalan karayollarının bir kısmının veya tamamının yoldan faydalananların bir kısmına veya tamamına kapatılmasına, park edilecek yerler ile zaman ve süresinin, araçların geliş ve gidiş yollarının ve yollara konulacak trafik işaretlerinin yerlerinin belirlenmesine karar vermekle görevli ve yetkili sayıyor. 5216 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi de büyükşehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkilerinin UKOME tarafından kullanıldığını söylüyor, kararlar büyükşehir belediye başkanının onayı ile yürürlüğe giriyor. Büyükşehir olmayan illerde muhatap 2918 sayılı Kanunun 12 nci maddesindeki il trafik komisyonu. Komisyon vali veya yardımcısının başkanlığında toplanıyor; belediye, emniyet, jandarma, milli eğitim, karayolları ve ilgili şoförler odasının temsilcileri üye. Kararlar valinin onayıyla yürürlüğe giriyor ve kanunun ifadesiyle il ve ilçe trafik komisyonu kararlarını bütün resmi ve özel kuruluşlar uygulamakla yükümlü. Bir de aşama farkı var: ilçe trafik komisyonundan çıkan karar önce il komisyonunda inceleniyor, sonra vali onayına gidiyor. Takvimi kurarken bu iki durağı ayrı ayrı sayın.
İşgal harcı nasıl hesaplanır?
2464 sayılı Kanunun 52 nci maddesi harcın konusunu tek cümlede veriyor: yol, meydan, pazar, iskele, köprü gibi umuma ait yerlerden bir kısmının herhangi bir maksat için işgali harca tabi. Matrah 55 inci maddeye göre işgal edilen yerin metrekare olarak alanı. Tarife 56 ncı maddede beher metrekare için günlük belirleniyor ve kanun bir en az ile en çok aralığı veriyor; uygulanacak tutarlar 96 ncı madde uyarınca belediye grupları itibarıyla Karar ile tespit ediliyor. Yürürlükteki tespit, 18 Şubat 2014 tarihli ve 28917 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2014/5896 sayılı Karar. Hesabın iki ayrıntısı bütçeyi doğrudan etkiliyor. Metrekare kesirleri tam sayılıyor. Tam günü aşan işgallerde altı saatten az süreler atılıyor, fazlası tam gün sayılıyor. Yani kurulumun başladığı gün de sökümün bittiği gün de hesaba giriyor; tek gecelik bir davet, sahada üç günlük işgal anlamına gelebiliyor. Bir ayrım daha: harç ile belediyenin alan kullanım ücreti aynı kalem değil. Harç kanundan doğuyor, kullanım bedeli meclisin ücret tarifesinden. Teklif alırken ikisini ayrı satır olarak sorun.
İzinsiz kurulum yapılırsa ne oluyor?
2464 sayılı Kanunun 52 nci maddesinin bir fıkrası bu soruyu kapatıyor: yukarıda sayılan yerlerin izinsiz işgalleri mükellefiyeti kaldırmaz. İzin almadan kurduğunuz alan için harç yine doğuyor, üstüne ceza ekleniyor. Kabahatler Kanununun 38 inci maddesi, yetkili makamların açık ve yazılı izni olmaksızın meydan, cadde, sokak veya yayaların gelip geçtiği kaldırımları işgal eden kişiye belediye zabıta görevlilerince idari para cezası verilmesini öngörüyor. Kanundaki maktu tutar her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artıyor. Türkiye Belediyeler Birliğinin yayımladığı 2026 yılı idari para cezaları tablosuna göre bu ceza 2025'te 1.406 TL iken 2026'da 1.764 TL. Aynı maddenin ikinci fıkrasındaki, kaldırıma izinsiz inşaat malzemesi yığma cezası 2026'da 3.705 TL ile 18.991 TL arasında. Belediye meclis ve encümen kararlarına aykırı hareket edenlere 1608 sayılı Kanunun 1 inci maddesi kapsamında encümence verilecek ceza da 2026'da 3.705 TL. Asıl maliyet bu rakamlar değil. Adana Büyükşehir Belediyesi UKOME'sinin 18 Mart 2020 tarihli ve 2020/77 sayılı kararıyla yürürlüğe giren Trafik İzni Yönergesi, denetimde alınan tedbirler yetersiz görülürse çalışmanın durdurulacağını, eksiklikler tamamlandıktan sonra devam edileceğini yazıyor. Bunu etkinlik günü öğleden sonra yaşamak, sahneyi yarım bırakmak demek.
Koşu ve bisiklet turu formatlarında kural neden değişiyor?
Çünkü bu formatlar 2918 sayılı Kanunun 70 inci maddesine giriyor. Bir il sınırı içindeki karayolları üzerinde yapılacak yarış ve koşular için o ilin valiliğinden, birden fazla il sınırındaki şehirlerarası karayollarında yapılacak milli ve milletlerarası yarış ve koşular için İçişleri Bakanlığından izin alınması zorunlu; ikinci durumda Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının uygun görüşü de alınıyor. İzinsiz yapılan yarış ve koşular görevlilerce derhal durduruluyor. 12 Şubat 2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunla değiştirilen fıkraya göre, izin alınmadan yapılan yarış ve koşuları düzenleyen ilgililer hakkında 16.000 TL idari para cezası uygulanıyor. Sigorta da tercihe bağlı değil: 105 inci madde, yarış düzenleyicilerinin, yarışa katılanların ve yardımcı kişilerin üçüncü kişilere karşı sorumluluklarını karşılamak üzere sorumluluk sigortası yaptırmasını zorunlu tutuyor ve en az sigorta tutarlarını izin vermeye yetkili makamın talebi üzerine Ticaret Bakanlığı belirliyor. Ölçek merak edenler için bir referans: Spor İstanbul'un açıklamasına göre 2 Kasım 2025'te koşulan Türkiye İş Bankası 47. İstanbul Maratonu yaklaşık 39 bin kişinin katılımıyla yapıldı, Tekerlekli Sandalye, 42K, 15,5K, Kurumsal Koşu ve Halk Koşusu olmak üzere beş kategorisi vardı ve Spor İstanbul Genel Müdürü organizasyonun yaklaşık 9 bin kişilik bir ekiple yürütüldüğünü söyledi. Kurumsal koşu, şirketlerin bu izin rejimine en çok girdiği kapı; parkur kenarına kurulan marka standı ve sahne de aynı rejimin içinde.
Başvuru dosyasında ne olmalı, geri sayım nasıl kurulur?
Yerel yönergeler dosyanın içeriğini benzer biçimde tarif ediyor. Adana'nın Trafik İzni Yönergesi, başvurunun çalışmanın tarih ve saatlerinin belirtildiği bir yazı ya da dilekçeyle yapılmasını, ekine niteliğine göre gerekli bilgi ve belgelerin konulmasını istiyor. Dosyanın belkemiği trafik işaretleme projesi. Yönergeye göre proje, Şehir içi Yolların Yapım, Bakım ve Onarımlarında Trafik İşaretleme Standartlarına uygun hazırlanıyor ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünce uygun görülmüş olması gerekiyor. Aynı yönerge UKOME kurulunun ayda bir toplandığını, bu nedenle iki aydan kısa süreli çalışmalarda Ulaşım Daire Başkanlığının iki ayı geçmeyen trafik izni verebileceğini yazıyor. Kurul takvimi seyrek, encümen sık: 5393 sayılı Kanunun 35 inci maddesine göre belediye encümeni haftada birden az olmamak üzere toplanıyor. Sahada işleyen geri sayım şöyle kuruluyor. On hafta kala alan, güzergâh ve kapatma saatleri netleşir. Sekiz hafta kala tahsis ya da kiralama başvurusu yapılır. Altı hafta kala trafik işaretleme projesi hazırlanıp emniyetin görüşüne sunulur. Dört hafta kala trafik izni dosyası kurul gündemine girer. İki hafta kala zabıta, trafik zabıtası ve itfaiye bilgilendirilir. Kurulumdan önce güzergâhta ortak keşif yapılır ve kapatma saatleri komşu işletmelere duyurulur.
İzin çıktı, kurulum planında ne değişir?
İzin bir belge değil, bir yükümlülük listesi. Adana yönergesi izin alanın sorumluluklarını sayarken şunları istiyor: çalışmaya başlamadan önce gerekli trafik işaret ve levhalarını yerleştirmek ve süre boyunca devamlılığını sağlamak, trafik zabıtasına haber verip alınan tedbirler uygun görüldükten sonra başlamak, havanın kararmasından itibaren çalışma mahallini aydınlatmak, trafiği alternatif yollara yönlendirecek levhaları koymak, iş bittiğinde sirkülasyonu ve levhaları eski haline getirmek. Üçüncü kişilere verilecek her türlü zararda hukuki ve cezai sorumluluk izin alanda kalıyor; belediye isterse afiş, broşür ya da basın duyurusuyla halkı bilgilendirme yükümlülüğü de ekleniyor. Prodüksiyon tarafında karşılığı nettir. Yaya akışı için kesintisiz bir koridor bırakın, itfaiye ve ambulansın girebileceği bir geçiş planlayın, kablo geçişlerini rampalayın, jeneratörü ve yakıt ikmalini kapalı alanın dışında konumlandırın, sahne ve LED ekran için rüzgâr limitini yazılı belirleyin, kamyon giriş saatlerini izinde yazan aralığa oturtun. Harcın gün sayısı da kurulum planıyla değişiyor: bir günlük etkinlik için yolu üç gün kapatmak, bütçede üç günlük harç demek. Tales Event İstanbul merkezli çalışıyor ve Türkiye genelinde açılış, lansman, bayi toplantısı ve gala gecesi projelerinde sahne, ses, ışık, LED ekran, dekor ve içerik prodüksiyonunu tek ekipten yürütüyor. Alanın adresini, tarihi ve beklediğiniz katılımcı sayısını paylaşın; izin takvimini kurulum planıyla birlikte çıkaralım.