Kısa yanıt: toplantının kendisi konaklama vergisine girmiyor, konaklama giriyor. 6802 sayılı Gider Vergileri Kanununun 34 üncü maddesinde düzenlenen ve 1 Ocak 2023'te yürürlüğe giren verginin konusu, konaklama tesislerinde verilen geceleme hizmeti ile bu hizmetle birlikte satılmak suretiyle tesis bünyesinde sunulan diğer hizmetler. Gelir İdaresi Başkanlığının Konaklama Vergisi Rehberi, geceleme hizmetinden bağımsız olarak sunulan sünnet, düğün, kokteyl, toplantı, kongre, sempozyum ve benzeri organizasyon hizmetlerinin verginin kapsamında olmadığını açıkça yazıyor. Paket konaklamayı içeriyorsa kural mekanik işliyor: faturada organizasyon hizmetinin mahiyeti ve tutarı açıkça gösterilirse ya da bu hizmet için ayrıca fatura düzenlenirse, vergi yalnızca konaklama bedeli üzerinden hesaplanıyor. Oran tarafında 2026 özel bir yıl. 1 Mayıs 2026 tarihli ve 33240 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 11263 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, kanundaki %2'lik oranı 31 Aralık 2026 tarihine kadar (bu tarih dâhil) %1 olarak uyguluyor. Uzatma gelmezse ocak 2027'ye kayan bir bayi toplantısının konaklama vergisi, aynı otelde ve aynı fiyatla iki katına çıkıyor. Aşağıda verginin neyi kapsadığı, faturanın nasıl ayrılacağı, emsal bedel sınırı, vergiyi doğuran olayın ne zaman gerçekleştiği ve acenta üzerinden alımda verginin kimin faturasında görüneceği var.
Konaklama vergisi tam olarak neyi vergilendiriyor?
Verginin konusu dar ve net. Otel, motel, tatil köyü, pansiyon, apart otel, misafirhane, kamping, dağ evi, yayla evi gibi konaklama tesislerinde verilen geceleme hizmeti ile bu hizmetle birlikte satılmak suretiyle tesis bünyesinde sunulan diğer tüm hizmetler vergiye tabi. İkinci grup geniş: yeme, içme, aktivite, eğlence hizmetleri ile havuz, spor, termal ve benzeri alanların kullanımı. GİB rehberi tesis tarafında sınırlama olmadığını söylüyor, turizm işletmesi belgesi ya da işyeri açma belgesi bulunup bulunmadığına bakılmaksızın geceleme hizmeti sunan bütün tesisler kapsamda. Kurumsal tarafta iki başlık genelde gözden kaçıyor. Lojman olarak tahsis edilenler hariç olmak üzere kamu ya da özel sektörün tasarrufundaki misafirhane, konukevi, dinlenme tesisi ve kamp gibi yerler de sayılanlar arasında, personel eğitim tesisleri de öyle. Geceleme hizmeti, oda veya yer tahsis etmek suretiyle verilen günlük yatma, barınma ve kalma hizmeti olarak tanımlanıyor ve hizmet, odanın kişinin tasarrufuna bırakılmasıyla başlıyor. Buna karşılık tesiste konaklamayanlara verilen günübirlik hizmetler vergiye tabi değil. Bütçe içindeki ağırlığı da küçümsenecek gibi değil: Muhasebat Genel Müdürlüğünün bütçe gerçekleşmelerine göre konaklama vergisi tahsilatı 2023'te 6 milyar 834 milyon TL, 2024'te 11 milyar 735 milyon TL, 2025'te 16 milyar 131 milyon TL oldu.
Toplantı, kongre ve gala yemeği verginin içinde mi?
Toplantının kendisi verginin dışında. GİB rehberi bunu tek cümleyle kuruyor: konaklama tesislerinde geceleme hizmetinden bağımsız olarak sunulan sünnet, düğün, kokteyl, toplantı, kongre, sempozyum ve benzeri organizasyon hizmetleri konaklama vergisinin kapsamında değil. Salon kirası, sahne, ses, ışık, LED ekran, kayıt masası ve organizasyon ekibi bu tanımın içinde kalabiliyor. Belirleyici olan, paketin nasıl satıldığı. Organizasyon hizmeti konaklamayı içerecek şekilde sunulmuşsa, düzenlenen faturada organizasyon hizmetinin mahiyeti ve tutarı açıkça gösterildiği ya da bu hizmetler için ayrıca fatura düzenlendiği takdirde bu hizmetler üzerinden konaklama vergisi hesaplanmıyor, vergi sadece konaklama hizmetleri üzerinden alınıyor. Tersi de doğru. Otelin tek satır halinde "kongre paketi" diye kestiği, içinde kaç lira konaklama kaç lira salon olduğu görünmeyen bir faturada ayrıştıracak veri yok. Gala yemeği burada sınırda duruyor ve cevabı sözleşme belirliyor. Yemek geceleme konseptinin parçası olarak satıldıysa, örneğin tam pansiyon paketinin içindeyse, konaklama vergisine giriyor; rehber geceleme hizmetiyle birlikte konsept olarak pazarlanan yeme içme hizmetlerinin konaklama faturasında ayrıca gösterilse ya da ayrı fatura düzenlense dahi vergiye tabi olduğunu yazıyor. Aynı yemek organizasyon hizmetinin bir kalemi olarak kurgulanıp faturada ayrıca gösterildiyse organizasyon tarafında kalıyor.
Faturayı ayırmak vergiyi sıfırlar mı?
Hayır, ayrımın bir tabanı var. Tebliğ, toplantı, kongre, sempozyum ve benzeri organizasyon hizmetlerinin konaklamayı içerecek şekilde sunulması durumunda konaklama vergisi matrahının, konaklama hizmetine ilişkin emsal bedelden düşük olmamak üzere, organizasyon ve konaklama hizmetlerinin bedellerinin objektif bir yöntemle belirlenmesi suretiyle tespit edilmesini istiyor. Oda gecesini piyasa fiyatının çok altına yazıp farkı salon kalemine yüklemek bu yüzden çalışmıyor. Aynı mantık genel matrah kuralında da var: mükellefin hizmet satış bedeli emsal bedele göre açık şekilde düşükse ve bu düşüklük haklı bir sebeple açıklanamıyorsa matrah olarak emsal bedel esas alınıyor. Somut bir örnek üzerinden bakalım. 200 kişilik iki gecelik bir bayi toplantısında KDV hariç kişi başı oda gecesi 4.000 TL ise konaklama bedeli 1.600.000 TL; salon, teknik prodüksiyon ve organizasyon kalemleri 900.000 TL. Fatura ayrıştırılmışsa matrah 1.600.000 TL, 2026 oranıyla konaklama vergisi 16.000 TL. Her şey tek kalemde paket olarak yazılırsa matrah 2.500.000 TL'ye çıkıyor ve vergi 25.000 TL oluyor. Oran %2'ye döndüğünde aynı karşılaştırma 32.000 TL ile 50.000 TL arasına açılıyor. Tek bir fatura satırının karşılığı bu.
2026'da oran kaç, 2027'de ne değişiyor?
Kanundaki oran %2, 2026 için geçerli olan %1. 1 Mayıs 2026 tarihli ve 33240 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 11263 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, 6802 sayılı Gider Vergileri Kanununun 34 üncü maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen konaklama vergisi oranının 31 Aralık 2026 tarihine kadar (bu tarih dâhil) %1 olarak uygulanacağını hükme bağlıyor ve yayımı tarihinde yürürlüğe girdi. Yeni bir karar çıkmazsa 1 Ocak 2027'den itibaren oran kanuni seviyesine dönüyor. Etkinlik takvimi açısından belirleyici olan sözleşmenin imzalandığı ya da ön ödemenin yapıldığı tarih değil. Vergiyi doğuran olay hizmetin sunulmasıyla meydana geldiği için ölçü, gecelemenin fiilen gerçekleştiği tarih. Aralık sonunda başlayıp ocağa taşan bir yıl sonu organizasyonunda konaklamanın hangi gecelere denk geldiğini baştan hesaplamakta fayda var. Aynı sebeple, 2027 ilkbaharına planladığınız bayi buluşmasının konaklama kalemini bugünkü %1 üzerinden bütçelemek eksik kalır.
Vergi ne zaman doğuyor, ön ödeme ve erken çıkışta ne oluyor?
Vergiyi doğuran olay hizmetin sunulması. Bedelin bir kısmının veya tamamının hizmetten önce ya da sonra tahsil edilmesinin, hatta hiç tahsil edilmemesinin vergiyi doğuran olaya etkisi yok. Acentalar veya konaklama tesisleri tarafından konaklama tarihinden önce satılan hizmetlerde vergi, hizmetin konaklayana sunulmasıyla doğuyor. Bunun pratik karşılığı ön ödeme faturalarında görünüyor: hizmetin sunulmasından önce fatura veya benzeri belge düzenlenirse vergiyi doğuran olay gerçekleşmiyor ve o belgede konaklama vergisi gösterilmiyor. Kapora faturasında konaklama vergisi satırı varsa sormaya değer. Süre tarafında da fiilî durum esas. Birden fazla günü kapsaması beklenen ancak tamamlanmayan gecelemelerde fiilen hizmetin sunulduğu günler dikkate alınıyor, yedi gecelik rezervasyonla girip üçüncü gün ayrılan bir katılımcı için vergi üç gece üzerinden hesaplanıyor. Bedelsiz konaklamalar da unutulmasın. Rehber, diğer şahıslara promosyon, eşantiyon, hediye, tanıtım ve benzeri adlar altında bedelsiz konaklama hizmeti sunulması hallerinde vergiyi doğuran olayın gerçekleşmiş sayılacağını yazıyor; bu durumda matrah emsal bedel oluyor. Konuşmacıya ya da sahne alan sanatçıya otel tarafından hediye edilen oda, vergisiz bir işlem değil.
Faturada ne görünmeli, KDV ile ilişkisi ne?
Konaklama vergisi faturada ayrı satır olarak görünmek zorunda. Rehber, verginin konaklama tesislerince düzenlenen fatura ve benzeri belgelerde ayrıca gösterileceğini ve bu vergiden herhangi bir ad altında indirim yapılamayacağını söylüyor. Matrah tarafında ayrım net: konaklama vergisinin matrahına KDV dahil edilmiyor, vergi KDV hariç bedel üzerinden hesaplanıyor. İki vergi ters yönde de karışmıyor, konaklama vergisi KDV matrahına girmiyor. Fatura ayrımı KDV tarafını da etkiliyor, çünkü oranlar farklı. Konaklama tesislerinde geceleme hizmeti indirimli orana tabi ve 7346 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının 10 Temmuz 2023'te yürürlüğe girmesinden bu yana indirimli oran %10, genel oran %20; salon kirası ve prodüksiyon kalemleri genel orana giriyor. Bu oran farkı KDV mükellefi bir şirket için nihai maliyet demek değil, KDV indirim mekanizması içinde çalışıyor. Konaklama vergisi öyle değil, indirilecek KDV olarak dikkate alınamıyor ve ödenen tutar etkinlik maliyetinin içinde kalıyor. Ticari teamüllere uygun olan ve faturada ayrıca gösterilen iskontoların konaklama vergisi matrahından indirilmesi mümkün, bu yüzden pazarlıkta koparılan indirimin faturaya nasıl yansıdığı da fark yaratıyor. Beyan yükümlülüğü sizde değil: mükellef tesisi fiilen işleten, vergilendirme dönemi takvim yılının birer aylık dönemleri ve vergi, dönemi takip eden ayın 26 ncı günü akşamına kadar beyan edilip ödeniyor.
Acenta üzerinden alırsanız vergi kimin faturasında görünür?
Zincirde kimin fatura kestiğine göre değişiyor. Rehbere göre konaklama hizmetinin müşteriye acenta tarafından konaklama vergisi dahil satılması ve bu durumun konaklama tesisine ispat ve tevsik edilmesi şartıyla, konaklama vergisi tesisin acentaya düzenleyeceği faturada gösteriliyor, acentanın müşteriye düzenlediği faturada ise gösterilmiyor. Dolayısıyla önünüzdeki faturada ayrı bir konaklama vergisi satırı olmaması verginin hiç doğmadığı anlamına gelmiyor. Teklifleri karşılaştırırken sorulacak soru şu: konaklama kalemi KDV ve konaklama vergisi dahil mi kurgulandı, hariç mi. Transfer ve gezi tarafında ayrı bir kural işliyor. Ulaşım, transfer, gezi, rehberlik, müzelere giriş gibi tesis bünyesi dışında sunulan hizmetleri de kapsayan konsept satışlarda, her bir hizmetin mahiyeti ve tutarı açıkça gösterilerek ayrıca fatura düzenlenirse ya da bedeller konaklama faturasında ayrıca gösterilirse bu hizmetler üzerinden konaklama vergisi hesaplanmıyor. İstisna listesi kısa: öğrenci yurtları, pansiyonları ve kamplarında öğrencilere verilen hizmetler ile karşılıklı olmak kaydıyla yabancı devletlerin Türkiye'deki diplomatik temsilcilikleri, konsoloslukları, diplomatik haklara sahip mensupları ve uluslararası anlaşmalar gereğince vergi muafiyeti tanınan uluslararası kuruluşlara verilen hizmetler müstesna. Kurumsal etkinlikler için genel bir muafiyet yok. Konaklama vergisiyle karıştırılan turizm payı ise ayrı bir başlık, 7183 sayılı Kanun kapsamında tesisin kendi beyan ettiği bir yükümlülük ve müşteri faturasında konaklama vergisi gibi ayrı satır olarak yer almıyor.
Etkinlik bütçesini bu kurallara göre nasıl kurarsınız?
Dört adım işi çözüyor. Otelden gelen teklifi kalem kalem isteyin, konaklama, salon, teknik prodüksiyon, ikram ve tesis dışı hizmetler ayrı satırlarda dursun, sözleşme de aynı ayrımı taşısın. Oda gecesi fiyatını piyasa seviyesinde tutun, çünkü matrah emsal bedelin altına inemiyor ve suni bir dağıtım sonradan tartışma yaratıyor. Takvimi oranla birlikte okuyun, 31 Aralık 2026'ya kadar gerçekleşen gecelemelerde %1, uzatma gelmezse sonrası için %2 üzerinden bütçeleyin. Ön ödeme faturasında konaklama vergisi satırı olmaması gerektiğini, kesin faturada görünmesi gerektiğini bilin. Bu ayrım İstanbul'un kongre takvimi doldukça daha görünür bir kaleme dönüşüyor: ICCA'nın GlobeWatch 2025 sıralamasına göre İstanbul 95 uluslararası kongreyle dünyada 18 inci, Avrupa'da 13 üncü sıraya yükseldi, Türkiye ise 142 kongreyle dünya sıralamasında 33 üncü oldu. Tales Event İstanbul merkezli çalışıyor ve Türkiye genelinde bayi toplantısı, lansman, kongre ve gala gecelerinde mekân seçiminden sahne, ses, ışık ve LED ekran kurulumuna kadar prodüksiyonun tamamını tek ekiple yürütüyor. Etkinliğin tarihini, katılımcı sayısını ve konaklama ihtiyacını paylaşın, otel paketini konaklama ve organizasyon kalemleri ayrıştırılmış biçimde, vergi etkisi görünen bir bütçeyle çıkaralım.