Kısa yanıt: belirleyici olan etkinliğin hafta sonuna denk gelmesi değil, katılımın zorunlu olup olmaması. Katılım işveren talimatıyla zorunlu tutulmuşsa 4857 sayılı İş Kanununun 66 ncı maddesi o süreyi çalışma süresinden sayıyor ve haftalık 45 saati aşan kısım fazla çalışma oluyor. Katılım gerçekten gönüllüyse, yani gelmeyenin işinde hiçbir şey değişmiyorsa, mesai doğmuyor. İkisi arasındaki çizgi davetin başlığında değil, sahadaki uygulamada çiziliyor: yoklama alınıyor mu, programda iş içeriği var mı, gelmeyene ne oluyor. Bir ayrım daha var ve çoğu şirket burada yanılıyor. Etkinlik mesaiden sayılmasa bile orada yaşanan kaza iş kazası sayılabilir, çünkü iki tanım farklı kanunlarda ve farklı ölçütlerle duruyor. Aşağıda zorunluluk testi, hafta tatili ve resmî tatil hesabı, şehir dışı toplantıda yol süresi, iş kazası sorumluluğu ve programı baştan temiz kurmanın yolu var.
Şirket etkinliği mesaiden sayılır mı?
Cevap tek bir ayrımda düğümleniyor. İş Kanununun 66 ncı maddesi hangi sürelerin işçinin günlük çalışma süresinden sayıldığını tek tek yazıyor. (b) bendi, işçilerin işveren tarafından işyerlerinden başka bir yerde çalıştırılmak üzere gönderilmeleri halinde yolda geçen süreleri sayıyor. (d) bendi daha geniş: işçinin işveren tarafından başka bir yere gönderilmesi veya işverenle ilgili herhangi bir yerde meşgul edilmesi suretiyle asıl işini yapmaksızın geçirdiği süreler de çalışma süresindendir. Otelin balo salonunda yapılan zorunlu bir bayi toplantısı bu tanımın tam içinde kalır. Aynı maddenin son fıkrası tersini de söylüyor, işin niteliğinden doğmayıp da sırf sosyal yardım amacıyla yapılan götürülüp getirilme esnasında araçlarda geçen süre çalışma süresinden sayılmıyor. Kanun yani sosyal olanla işe ilişkin olanı ayırıyor. Yargıtay kararlarında ölçüt benzer eksende kuruluyor; işçinin kendi bilgisini ve performansını artırmaya yönelik eğitimlerde geçen sürenin fazla çalışma sayılmadığı yönünde kararlar var, buna karşılık işverenin talimatıyla ve onun yararına yapılan toplantılar çalışma süresi olarak değerlendiriliyor. Bir de açık hüküm var: 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 17 nci maddesi, iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinde geçen sürenin çalışma süresinden sayılacağını, haftalık çalışma süresinin üzerine çıkarsa fazla sürelerle çalışma veya fazla çalışma olarak değerlendirileceğini söylüyor.
Katılım zorunlu mu gönüllü mü? Ayrımı dört soru yapıyor
Davetin başlığı değil, uygulama belirliyor. Birinci soru metinde. Katılımınızı bekliyoruz ile katılım isteğe bağlıdır arasında fark vardır, ama bu tek başına yetmez. İkincisi yoklama. Girişte QR okutuluyor, katılım listesi tutuluyor ve liste yöneticiye gidiyorsa ortada denetlenen bir yükümlülük var demektir. Üçüncüsü programın içeriği. Akışta yıl sonu hedefleri, ürün eğitimi, satış sunumu ya da departman toplantısı varsa o saatler iştir; ödül töreni, yemek ve müzik sosyal programdır. Kurumsal etkinliklerin çoğu ikisini aynı güne koyar, karışıklık da buradan çıkar. Dördüncüsü katılmayana ne olduğu. Gelmeyenden izin günü düşülüyorsa, performans değerlendirmesine yansıyorsa ya da gelmemek açıklama gerektiriyorsa katılım fiilen zorunludur. Çözüm basit. Akışı saat vererek yazın ve zorunlu bölümü ayrı gösterin. Diyelim ki cumartesi 10.00 ile 13.00 arası bayi toplantısı, sonrası serbest program. Üç saat mesai hesabına girer, akşamki gala girmez. Bu ayrımı etkinlikten sonra kurmak zordur, davetin gönderildiği gün kurmak kolaydır.
Hafta sonu ve resmî tatilde yapılan etkinlikte ne ödenir?
Eşik haftalıktır. İş Kanununun 63 üncü maddesine göre genel bakımdan çalışma süresi haftada en çok 45 saat. 41 inci madde fazla çalışmayı haftalık 45 saati aşan çalışma olarak tanımlıyor ve her bir saat için normal saat ücretinin yüzde elli yükseltilerek ödenmesini istiyor. Haftalık süre sözleşmeyle 45 saatin altında belirlenmişse, bu süreyi aşıp 45 saate kadar yapılan çalışmalar fazla sürelerle çalışmadır ve zam oranı yüzde yirmi beştir. İşçi isterse zamlı ücret yerine serbest zaman seçebilir: her fazla çalışma saati için bir saat otuz dakika, her fazla sürelerle çalışma saati için bir saat on beş dakika. İki sınır daha var. Fazla saatlerle çalışmak için işçinin onayının alınması gerekiyor ve fazla çalışmanın toplamı bir yılda 270 saati aşamıyor. Rakamlar soyut değil. TÜİK'in işgücü istatistiklerine göre 2026'nın ikinci çeyreğinde Türkiye'de haftalık ortalama fiili çalışma süresi 42,3 saatti; bu ortalamaya sahip bir haftada cumartesi yapılan dört saatlik zorunlu program 45 saat eşiğini aşar. Hafta tatili ayrı başlıktır: 46 ncı madde yedi günlük bir zaman dilimi içinde kesintisiz en az yirmi dört saat dinlenme verilmesini istiyor. Resmî tatilde ise 44 üncü madde devrede, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışılıp çalışılmayacağı sözleşmeyle kararlaştırılıyor, sözleşmede hüküm yoksa çalışma için işçinin onayı gerekiyor. Çalışılırsa 47 nci maddeye göre o günün ücretinin yanında ayrıca bir günlük ücret ödeniyor.
Şehir dışı bayi toplantısında yol ve otelde geçen süre ne oluyor?
Üç günlük bir toplantı üç gün mesai değildir. Sayılan şey programdır. 66 ncı maddenin (b) bendi, işçinin işveren tarafından başka bir yerde çalıştırılmak üzere gönderilmesi halinde yolda geçen süreyi çalışma süresinden sayıyor; görevle Antalya'ya gönderilen bir satış ekibinin uçuş ve transfer saatleri bu kapsamda değerlendirilir. Otelde geçen her saat ise sayılmaz. Akşam yemeği, serbest zaman ve konaklama kural olarak dinlenmedir; toplantı, eğitim, prova ve stand görevi gibi programlı saatler çalışmadır. Günlük sınır da var. 63 üncü madde, haftalık sürenin günlere farklı dağıtıldığı denkleştirme uygulamasında günde on bir saatin aşılamayacağını söylüyor; sabah dokuzda başlayıp gece yarısını geçen bir akış bu sınırı zorlar. Bayi toplantılarında sık karışan bir ayrım daha var. Salondaki kişilerin çoğu sizin çalışanınız değildir. Bayi, acente ya da iş ortağı bağımsız tacirdir ve aradaki ilişkiye İş Kanunu uygulanmaz. Mesai hesabı yalnızca kendi çalışanlarınız için işler: sahnede görev alan ekip, standda duran ürün müdürü, kayıt masasındaki ofis personeli. Akışı yazarken bu iki grubu ayrı düşünün.
Etkinlikte kaza olursa iş kazası sayılır mı?
Şirketlerin en çok yanıldığı yer burası, çünkü iş kazası tanımı mesai tanımıyla aynı değil. 5510 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi iş kazasını beş hale bağlıyor: sigortalının işyerinde bulunduğu sırada, işveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle, bir işverene bağlı çalışan sigortalının görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi nedeniyle asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda, emziren kadın sigortalının süt izni zamanlarında ve sigortalıların işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında meydana gelen olaylar. (c) bendi etkinlik için belirleyici, çünkü görevle gönderildiğiniz yerde asıl işinizi yapmadığınız zamanları da kapsıyor. (e) bendi de öyle, servisi işveren sağlamışsa yolda olan kaza iş kazasıdır. İşyeri kavramı da dar değil; hem İş Kanununun 2 nci maddesi hem 6331 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi dinlenme, yemek, beden eğitimi yerleri ve avlu gibi eklentileri işyerinden sayıyor. Eylül 2026'da basına yansıyan bir Yargıtay dosyası tabloyu somutlaştırdı. Şirket çalışanları için düzenlenen halı saha turnuvasında kalp krizi geçiren işçi, yaklaşık üç ay süren tedavinin ardından hayatını kaybetti; SGK olayı iş kazası olarak kaydetti, yerel mahkeme 400 bin lirayı aşan maddi ve manevi tazminata hükmetti. Yargıtay dosyayı kusur dağılımındaki hata nedeniyle bozdu, yani tartışma tazminatın hesabındaydı, olayın iş kazası sayılıp sayılmayacağında değil. Bildirim süresi de kısa. Aynı 13 üncü madde kazanın yetkili kolluğa derhal, Kuruma ise en geç kazadan sonraki üç iş günü içinde bildirilmesini zorunlu tutuyor.
İşverenin etkinlikteki iş güvenliği yükümlülüğü nereye kadar uzuyor?
6331 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi işvereni çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü tutuyor; mesleki risklerin önlenmesi, her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması ve risk değerlendirmesinin yapılması ya da yaptırılması bu yükümlülüğün içinde. Aynı maddenin ikinci fıkrası sık atlanıyor: işyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmıyor. Ajansla çalışmak yükümlülüğü devretmez, yalnızca işi yapacak ekibi belirler. Ölçek küçük de değil, SGK'nın 2024 iş kazası istatistiklerine göre Türkiye'de o yıl 733.646 iş kazası kayda geçti. Alkol tarafında net bir hüküm var ve çoğu kişi onu hâlâ İş Kanununda arıyor. 4857'nin 84 üncü maddesi 2012'de yürürlükten kalktı, kural 6331 sayılı Kanunun 28 inci maddesine taşındı: işyerine sarhoş gelmek ve işyerinde alkollü içki kullanmak yasak, ancak işveren işyeri eklentilerinden sayılan kısımlarda ne gibi hallerde, hangi zamanda ve hangi şartlarla alkollü içki içilebileceğini belirleme yetkisine sahip. Yıl sonu partisinde alkol servisi yapacaksanız bu yetkiyi yazılı bir politikayla kullanın; servis saatleri, son servis, dönüş ulaşımı ve sorumlu kişi belli olsun. Sahadaki sağlık planı da aynı mantıkla kurulur: yeterli sayıda ilkyardımcı, katılımcı sayısına göre sağlık ekibi ve ulaşılabilir bir otomatik eksternal defibrilatör.
Programı baştan temiz kurmanın yolu
Sekiz satırlık bir liste çoğu tartışmayı bitirir. Birincisi davet metni: katılımın zorunlu mu isteğe bağlı mı olduğunu açıkça yazın, iki cümle yeter. İkincisi akış: zorunlu bölümle sosyal bölümü saat vererek ayırın ve akışı davetle birlikte gönderin. Üçüncüsü yoklama: katılım kaydını yalnızca zorunlu bölümde tutun. Dördüncüsü onay ve kayıt: fazla çalışma doğuyorsa işçinin onayını önceden alın, saatleri puantaja işleyin, yıllık 270 saatlik sınırı takip edin. Beşincisi karşılık: zamlı ücret mi serbest zaman mı kullanılacağını çalışana sorun ve yazılı kayda geçirin. Altıncısı ulaşım: servisi siz sağlıyorsanız sorumluluğun genişlediğini bilerek araç, sürücü ve saat planını dosyalayın. Yedincisi sağlık: ilkyardımcı sayısını, sağlık ekibini ve en yakın hastaneye mesafeyi etkinlik dosyasına yazın. Sekizincisi sigorta: üçüncü şahıs mali mesuliyet poliçesinin kapsamını ve limitini etkinlik tarihinden önce teyit edin. Tales Event olarak İstanbul merkezliyiz ve Türkiye genelinde bayi toplantısı, lansman, açılış, konsept gala gecesi, mezuniyet töreni ve yıl sonu partisi organizasyonlarında ses, ışık, LED ekran, sahne ve dekor prodüksiyonunu kendi ekibimizle yürütüyoruz. Tarihinizi, katılımcı sayınızı ve program taslağınızı paylaşın; akışı zorunlu ve sosyal bölümleri ayrılmış biçimde kuralım, teknik kurulum ve saha güvenliği planını aynı dosyada verelim.